obliczenia

Opodatkowanie podatkiem dochodowym od osób prawnych Spółek Komandytowych- skutki rachunkowe

W dzienniku Ustaw dnia 30 listopada 2020 w pozycji 2123 została opublikowana ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw.

Ustawa ta wprowadza m.in. zasady i warunki uzyskania statusu podatnika podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) dla Spółek komandytowych (SK). Spółka te stają się podatnikiem CIT od 01/01/2021 lub 01/05/2021- wybór daty należy do decyzji wspólników. W pewnym sensie jest to precedens, ponieważ zazwyczaj zmiany na gruncie podatku dochodowego zaczynały obowiązywać od nowego roku obrotowego podmiotu. Tutaj mamy wyjątek, uzyskanie statusu podatnika CIT jest z góry ustalone, dodatkowo z możliwością wyboru jednej z dwóch dat.

Zmiany te, mimo że ustanowione w ustawie o podatku dochodowym, mają istotny wpływ na gruncie rachunkowości. Nowelizacja ustawy w dużym stopniu wpłynie na prowadzenie ksiąg rachunkowych spółek komandytowych. W związku z obowiązkami jakie niesie posiadanie statusu podatnika CIT, Sk muszą ewidencjonować operacje gospodarcze nie tylko zgodnie z Ustawą o rachunkowości (UoR), ale również Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (CIT). Dodatkowo wiąże się to z modyfikacją planów kont o koszty niestanowiące kosztów uzyskania przychód oraz podatek dochodowy. Lekkiej modyfikacji ulegnie również Rachunek Zysków i Strat. Status podatnika CIT dla Spółek komandytowych oznacza również brak konieczności podziału przychodów i kosztów proporcjonalnie dla wspólników, natomiast pojawia się obowiązek kalkulacji podatku CIT (w tym zaliczek) i sporządzania rocznej deklaracji CIT-8.

Dużym problemem okazuje się moment, od którego Sk stanie się podatnikiem CIT. Dla spółek, których rok obrotowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, wybór daty uzyskania statusu podatnika CIT od 01/01/2021 będzie niósł najmniejsze konsekwencje w księgach Sk. Od 01/01/2021 spółka automatycznie rozpocznie kolejny rok obrotowy i nowy, pierwszy w historii Sk, rok podatkowy. Rok podatkowy będzie tożsamy z rokiem obrotowym.

Inny wybór daty uzyskania statusu podatnika CIT, od 01/05/2021 ma dodatkowo dwa warianty:

  1. Spółka kończąca rok obrotowy 31/12/2020 przedłuża go do 30/04/2021- z tą datą zamyka księgi i sporządza SF, natomiast od 01/05/2021 rozpoczyna nowy rok obrotowy i pierwszy rok podatkowy do 31/12/2021. Za rok 01/05/2021- 31/12/2021 sporządza SF i CIT-8. Od 01/01/2022 SK wraca do pierwotnego roku obrotowego równemu roku kalendarzowemu.
  2. Spółka kończąca rok obrotowy 31/12/2020 z tą datą zamyka księgi i sporządza SF. Od 01/01/2021 rozpoczyna nowy rok obrotowy który trwa do 31/12/2021, natomiast od 01/05/2021 rozpoczyna pierwszy rok podatkowy który trwa od 01/05/2021 do 31/12/2021. SF będzie obejmowało okres 01/01/2021- 31/12/2021 a CIT-8 będzie obejmował okres 01/05/2021-31/12/2021. Wg w/w ustawy na dzień poprzedzający dzień uzyskania statusu podatnika CIT, Spółka zamyka księgo rachunkowe (art. 12. Ust 3)

Takie rozwiązanie budzi wiele wątpliwości na tle rachunkowym. Główna osią dyskusji jest to, czy Sk ma obowiązek zamknięcia ksiąg na dzień 30/04/2021 i sporządzić SF za okres 01/01/2021- 30/04/2021. Wątpliwości rozwiała odpowiedź Departamentu Efektywności Wydatków Publicznych i Rachunkowości MF na pismo Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów. W tej odpowiedzi MF wyjaśnia, że sformułowane w ustawie zmieniającej “zamknięcia ksiąg rachunkowych” odnosi się jedynie do podatkowego zamknięcia ksiąg, gdyż w okresie 01/01/2021- 30/04/2021 spółka nie była jeszcze podatnikiem CIT. Ten status uzyskała dopiero od 01/05/2021. Reasumując za rok 01/05/2021- 31/12/2021 sporządza SF i CIT-8. Od 01/01/2022 SK wraca do pierwotnego roku obrotowego równemu roku kalendarzowemu.

Pomocne z ocenie zmian wprowadzony przez Ustawę zmieniającą są publikowane wyjaśnienia MF na różne pisma i interpelacje kierowane do Ministra Finansów. Jednymi z nim jest odpowiedź do Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów oraz odpowiedź na interpelacje poselską Pana posła Grzegorza Gaż. Zachęcamy do zapoznania się z nimi.